Қаз
Іскер әйелдердің үні: Ата заң – елдіктің арқауы 

Ата Заңның жаңа жобасына енген тың өзгерістер Қарағанды облысындағы Қазақстан іскер әйелдер қауымдастығы ұйымдастырған алқалы жиында сөз болды. Бұл маңызды құжат қалың бұқара мен саяси күштердің, қоғамдық ұйымдар мен білікті сарапшылардың ұсыныс-пікірлері екшеліп, ашық талқылаулар мен егжей-тегжейлі талдаулардың нәтижесінде дүниеге келді. Ал бұл үлкен бетбұрыстың басында Мемлекет басшысының бір палаталы Парламент құру туралы батыл бастамасы тұр. Бұл идеяны Қасым-Жомарт Тоқаев 2025 жылғы 8 қыркүйектегі халыққа арнаған Жолдауында жария еткен болатын. Мұндағы негізгі меже – саяси жүйені тамырынан жаңғыртып, жасанды интеллект салтанат құрған заманда елдің әлеуметтік-экономикалық әлеуетін арттыруға жол ашу. 

Осы ретте Қарағанды облысы бойынша Қазақстан іскер әйелдер қауымдастығының тізгінін ұстаған Наталья Арыстанова Конституция жобасына қатысты өз ойымен бөлісті. «Менің пайымдауымша, әрбір бизнес өкілі белсенді азаматтық ұстанымнан қалыс қалмауға тиіс. Әсіресе, елдің бас құжаты – Конституция туралы сөз болғанда бейжай қарауға болмайды. Қазіргі таңда Қазақстанда гендерлік теңдік мәселесі дүниежүзіндегідей өте өзекті болып тұр. Әйелдердің шешім қабылдау деңгейінде көрінуі – маңызды қадам», - дейді ол.

Оның айтуынша, Негізгі заң жобасындағы неке мәселесіне қатысты бөлімнің жөні бөлек. Онда неке – өз еркімен қосылған, тең құқылы ер мен әйелдің одағы ретінде Конституция деңгейінде айшықталады. Мұндай қадам – ата-бабадан қалған салт-дәстүр мен отбасылық құндылықтарды заң жүзінде қорғап, әйел затының құқығын бекемдей түсуге бағытталған нысаналы іс.

«Басты құжаттың тағы бір ерекшелігі – адамның құқықтары мен бостандықтарына басымдық беруі. Бұл тек жаңа перамбулада ғана айтылып қоймай, бүкіл Конституцияның басты мағыналық өзегі мен айрықша бағыты ретінде бекітілген. Бұдан бөлек, талқыға түскен Негізгі заң жобасында дін мен мемлекеттің аражігі нақты ажыратылып, білім беру мен тәрбие ісінің зайырлы сипаты шегенделеді. Әділеттілік, Заң және Тәртіп, сондай-ақ табиғатқа жауапкершілікпен қарау сияқты ұлы қағидаттар алғаш рет Конституция деңгейінде көрініс тауып отыр», – деді Н.Арыстанова.

Жиында сөз алған Қарағанды қаласы бойынша Қазақстан іскер әйелдер қауымдастығының төрағасы Салтанат Бақтыбаева жобадағы кәсіпкерлікке қатысты өзгерістерді қуана қабылдағанын жеткізді.

«Біз сияқты бизнес өкілдері үшін жаңа Конституцияда заңды кәсіпкерлікке қолдау көрсету және жосықсыз бәсекеге тыйым салу туралы баптардың енуі – үлкен қуаныш. Зияткерлік меншікті қорғау мәселесі де назардан тыс қалмаған. Қоршаған ортаны қорғау нормасы бұрын тек тәрбиелік сипатта болса, енді ол заңмен бекітілмек. Тағы бір соны бағыт – цифрландыру. Жаңа Конституция мәтінінде тұңғыш рет азаматтардың цифрлық ортадағы құқықтарын қорғау туралы норма еніп отыр», – деді С.Бақтыбаева. 

Оның айтуынша, қауымдастық тек бизнес шеңберінде қалып қоймайды. Әртүрлі саланы қамтитын бірнеше секциялар бар, соның ішінде саясат секциясы әйелдердің қоғамдық-саяси өмірде өзін-өзі табуына көмектеседі. Бұл жұмысқа депутат болып жүрген нәзік жандылар да белсенді тартылуда.

Ата Заң жобасын талқылауға арналған мұндай берекелі кездесулер қауымдастықтың өзге де филиалдарында жалғасын таппақ. Айта кетерлігі, биыл Қазақстан іскер әйелдер қауымдастығының құрылғанына 30 жыл толып отыр. Бұл – еліміздегі алғашқы үкіметтік емес ұйымдардың бірі. Мұнда кәсіпкер әйелдер басын біріктіріп, бизнесін өркендетуге, тәжірибе алмасуға мүмкіндік алады. Сондай-ақ, әлеуметтік және құқықтық оқыту курстары жүргізіліп, қауымдастық мүшелері қайырымдылық жобаларына да тұрақты түрде атсалысып келеді.

Кирилл ВАСИЛЬЕВ, 

Фото: Қарағанды облысы Іскер әйелдер қауымдастығынан 

Жаңалықтар көбірек:
«AMANAT» партиясы жаңа Конституцияның қабылдануына байланысты Үндеу жасады
11
«AMANAT» партиясының «Жастар Рухы» белсенділері «Таза Қазақстан» бастамасы аясында ел көлемінде үгіт материалдарын жинауға кірісті
145
Референдум кезінде ұсақ құқық бұзу фактілері ғана тіркелді – «AMANAT» өкілі
10
Референдум нәтижесіне әсер етуі мүмкін заңбұзушылықтар анықталған жоқ – ТүркПА байқаушылары
14
Референдум ашық әрі заңға сай өтті – ТМҰ бақылаушылары
14
ТМД миссиясы: Қазақстандағы референдум ашық әрі тыныш жағдайда өтті
14
Референдум Қазақстандағы демократиялық процестердің одан әрі дамуына жасалған маңызды қадам – ШЫҰ байқаушылары
13
«Халық үні» тәуелсіз бақылаушылары Орталық референдум комиссиясының қорытындысын растады
15
«Ел Дауысы» ҚҚ бақылаушылары референдумда дауыс беру заңды және ашық өткенін жеткізді
10
«AMANAT» партиясының байқаушылары: Референдум ашық әрі жоғары азаматтық белсенділік жағдайында өтті
24
ҚР Орталық референдум комиссиясы республикалық референдумда дауыс берудің алдын ала нәтижелерін жариялады
51
Экзитпол нәтижелері: қазақстандықтардың басым бөлігі жаңа Конституцияны қолдады
109
Референдум-2026: «AMANAT» партиясы Шымкент қалалық филиалының төрағасы референдумда дауыс берді
43
Қазақстандағы референдум учаскелері дауыстарды санауға кірісті
75
«Референдум – 2026»: Онлайн марафон патриотизм, киберспорт және технологиялар тақырыбындағы талқылаулармен жалғасты
21
«Референдум – 2026» онлайнмарафоны жалғасуда. Көрермен назарына өзектімәселелер және өнертабыстар ұсынылды
23
Референдум-2026: кешкі сағат 18.00-ге дейін тізімге енген азаматтардың 70,98% дауыс беріп үлгерген
19
Жамбыл облысында референдум қалай өтіп жатыр – бақылаушы баға берді
11
Қостанайда тұрғындар таңертеңнен бастап белсенді дауыс беріп жатыр – бақылаушы
17
Еліміздегі қоғамдық жағдай тұрақты  
11
«Родина» агрофирмасының басшысы референдум учаскесінде өз таңдауын жасады
20
Павлодарлықтар дауыс беру учаскелеріне ағылуда
22
Республикалық референдумда дауыс бергендердің қатарында бокстан Олимпиада ойындарының қола жүлдегері Назым Қызайбай да бар
24
Ұлытау облысында референдум мерекелік атмосферада өтуде
14
«AMANAT» партиясының Атқарушы хатшысы Дәулет Кәрібек референдумға қатысты.
11
Көрісу күнімен тұспа-тұс келді: Ақтауда референдум учаскелерінде мерекелік атмосфера орнады
17
Ақтөбеде әлем чемпиондары референдумда дауыс берді
39
Сүйінші! Атазаң дүниеге келді!
32
Шетелдегі 3 мыңнан астам қазақстандық референдумға келіп, дауыс беріп үлгерген
14
Сайрамда көкпаршылар мен байкерлер ел болашағы үшін дауыс берді
21
Қазақстан гимнастика федерациясының президенті, қалалық мәслихат депутаты Әлия Юсупова азаматтық таңдауын жасады
38
Конституциялық реформа азаматтық қоғамның рөлін күшейтеді
26
Ақтөбелік бақылаушы референдум учаскесіндегі ерекше сәт туралы айтып берді
14
Майра Мұхамедқызы: «Мұндайда халықтың бірлігі мен белсенділігі маңызды»
17
Адамдар көтеріңкі көңіл-күймен келіп, өз таңдауын жасап жатыр – бақылаушы Жетісу облысындағы референдум туралы
13
Бір әулеттің үш буыны референдумда дауыс берді
17
Ұлы ойшыл Абай Құнанбайұлының ұрпақтары референдумға қатысып, өз таңдауын жасады
91
«Референдум – 2026» онлайн марафоны: инклюзивті қоғам мен бала тәрбиесі тақырыптары кеңінен талқыланды
16
ТМД ПАА миссиясы Қазақстандағы референдумды ұйымдастыруға қатысты ешқандай ескерту тіркеген жоқ
37
ТМД ПАА бақылаушылары Қазақстандағы референдумда дауыс беру ашық өтіп жатқанын айтты
27
Әрбір азамат өз таңдауын еркін жасап жатыр - бақылаушы
14
Өнер мен мәдениеттің арқасында саяси науқан тұрғындар үшін мерекеге айналды
24
40 ене мен 40 келін – бірліктің жарқын үлгісі
34
ШЫҰ миссиясы Қазақстандағы референдумның техникалық дайындығын бағалады
34
Қытайда референдум бойынша төрт дауыс беру учаскесі жұмыс істеп тұр
16
Президент Қасым-Жомарт Тоқаев республикалық референдумда дауыс берді 
280
Қазақстандағы үш ірі мегополистің әкімдері референдумда дауыс берді
34
Қостанайдағы №1 сайлау учаскесінде танымал сыйқыршы Төрехан Жұманов шоу ұйымдастырды
51
Аида Балаева референдумда дауыс берді
94
Шымкентте тұрғындар референдумға ұлттық киіммен келіп, ерекше белсенділік танытты
26
Түркістанда бокстан ұлттық құрама спортшылары референдумда дауыс берді
28
Шымкенттегі Достық үйінде референдум ерекше рухта өтіп жатыр
36
Осы жолғы референдумда сайлаушылардың белсенділігі бірден байқалады – бақылаушы
19
Қазығұрт ауданында 100 жастан асқан қария референдумда дауыс берді
33
Халықтың 19,21 пайызы дауыс беріп үлгерген - Орталық референдум комиссиясы
20
Қызылорда өңірінде 2637 жас бірінші рет дауыс беру құқығына ие
28
«Мерейлі отбасы» – Бозтаевтар әулеті дауыс берді
35
105 жастағы майдангер референдумда бірінші болып өз таңдауын жасады
35
«Абысын татау болса...» – маңғыстаулық абысын-ажындар референдумға қатысты
18
«Ғасыр әже» ансамблінің мүшелері дауыс берді
28
Мәулен Әшімбаев: референдум – «Халық үніне құлақ асатын мемлекет» тұжырымдамасының жарқын көрінісі
98
Ыбырай Жақаев әулетінің 9 келіні референдумда бір мезетте дауыс берді
29
Қазақстанның еңбек ері Имамзада Шағыртаев өз таңдауын жасады
23
«Референдум – 2026» республикалық онлайн марафоны басталды
129
«Референдум – 2026»: Елдің маңызды саяси оқиғасы live форматта
60
Қостанайдағы референдум учаскесінде Наурыз қарсаңында Қыдыр ата дауыс берді
24
Мемлекеттік кеңесші Ерлан Қарин референдумда дауыс берді
86
Мәжіліс төрағасы жаңа Конституция бойынша республикалық референдумда дауыс берді
125
Премьер-министр Олжас Бектенов ҚР жаңа Конституциясын қабылдау жөніндегі референдумда дауыс берді
41
Геннадий Головкин Бангкокте жаңа Конституция бойынша референдумда дауыс берді
23
Референдум: Ең алғашқы дауыс беруші Жапонияда өз таңдауын жасады
36
Елімізде жаңа Конституция жобасы бойынша референдум басталды
68
Қазақстанда жаңа Конституция жобасын түсіндіру науқаны аясында 23 мыңнан астам кездесу өтті
79
Сыр өңірінде жаңа Конституция жобасын қолдауға бағытталған Open air-ге 20 мыңға жуық адам жиналды
47
Жаңа Ата заң: Мәжіліс депутаттары көлік кәсіпорындарының қызметкерлерімен Конституция жобасын талқылады
48
Жалпыұлттық коалиция: Қызылордада кәсіпкерлермен жаңа Конституция жобасы талқыланды
43
Жаңа Конституцияны танытудың жаңа форматы – JEBE Quiz
44
Жастар – Жаңа Қазақстанның қозғаушы күші
38
Жастар және Конституция: Астанада Talks форматында ашық диалог өтті
47
Қазақстандықтардың басым бөлігі жаңа Конституцияны қолдайды – Коалиция
105
Ұлытауда жаңа Конституцияны қолдауға арналған форум өтті
45
Референдум - демократиялық қоғамның маңызды көрсеткіші
57
«Саран» шахтасының кеншілері Конституцияда бекітілген азаматтық жауапкершілік идеясын қолдайды
37
Көне Тараздағы әуенге толы жастар кеші
32
«Негізгі заңды жетілдіру қоғамның дамуын көрсетеді» – «ҚазМұнайГаз» Ұлттық компаниясында кездесу өтті
34
Ұстаздар қауымымен кездесті
43
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев барлық деңгейдегі мәслихат депутаттарының ІІІ республикалық форумында сөз сөйледі
62
Жамбыл облысында жалпыхалықтық коалиция мүшелері жастармен кездесті
32
Nazarbayev University-де жаңа Конституция жобасы талқыланды
75
«Барыс Аренада» жаңа Конституция жобасы түсіндірілді
47
Қоғамдағы әділдік қағидаттарын нығайтуға бағытталған
52
Жаңа заң жобасы - әрбір азаматтың лайықты өмірінің кепілі
40
Референдум-2026: Шымкентте медицина қызметкерлерімен Конституция жобасы талқыланды
40
Жалпыұлттық коалиция Сыртқы істер министрлігі ұжымымен кездесу өткізді
38
«Конституция – басты бағдар» – «Теплотранзит» алаңында мазмұнды кездесу өтті
40
1000 қатысушыны біріктірген форум: Халықтық Конституцияны қолдау
49
Әлеуметтік қызмет көрсету орталығының ұжымымен кездесті
49
Еңбек адамының құқығы мен отбасы құндылығы – жаңа Конституцияда
33
Әйелдер көшбасшылығы – қоғам дамуының қозғаушы күші
46
Астанада жаңа Конституция жобасының негізгі ережелері сараптамалық платформада талқыланды
75